Zo werkt het
De landelijke regels staan in de hoofdgids. Een erker aan de voorkant heeft in Nederland altijd een vergunning nodig, dus de welstandsregels en het omgevingsplan van uw gemeente bepalen wat er mag. Hieronder staat wat Rotterdam, Den Haag, Leiden en Dordrecht over een erker aan de voorgevel zeggen. Leges en vooroverleg per gemeente staan op Aanbouw in Zuid-Holland. Woont u in een andere gemeente, vraag het dan na bij uw eigen gemeente.
Rotterdam
De Welstandsnota Rotterdam 2025 heeft sneltoetscriteria voor aan- en uitbouwen (paragraaf 4.1.8), zonder maten. Per architectonische eenheid zijn aanbouwen gelijk, en de eerst vergunde aanvraag geldt als "trendsetter". Het dak is plat of heeft dezelfde helling en uitvoering als het dak van het huis. Gevels aan de straat zijn "kwalitatief ten minste gelijkwaardig aan het hoofdgebouw" en hebben "een bij de situatie passende openheid". Bestaande gootlijnen blijven zichtbaar. In een beschermd stadsgezicht moet de gevel aan de straat "hoogwaardig" zijn en passen bij het oorspronkelijke ontwerp.
In de organisch ontwikkelde uitbreidingen uit circa 1860 tot 1905, buurten met weinig of geen voortuinen, zegt de nota: "In- en uitspringende delen van de gevel (balkons, erkers en loggia's) blijven ondergeschikt aan de hoofdmassa." Een algemene regel voor de diepte van een erker vonden wij niet. Hoe diep een erker mag zijn, hangt af van het omgevingsplan op uw adres.
Den Haag
Sinds 7 januari 2026 toetst Den Haag aan de Nota omgevingskwaliteit Den Haag 2025, die de Welstandsnota 2017 vervangt, staat op de pagina Nota omgevingskwaliteit. Ook deze nota geeft geen maten. Een aanbouw is "ondergeschikt" aan het huis, "alzijdig ontworpen" en laat bestaande architectonische elementen, zoals een erker of een balkon, herkenbaar. Is in het oorspronkelijke ontwerp van het huis al een aanbouw als optie getekend, dan is dat ontwerp leidend.
Heeft uw huis een erker met een eigen kap, dan komen daarop geen dakkapellen, dakvensters of zonnepanelen: de nota noemt "een aangekapte erker" bij alle drie. Welk beleid op uw adres geldt, ziet u in de Viewer omgevingskwaliteit die op de gemeentepagina staat.
Leiden
De Welstandsnota Leiden 2022 heeft een sneltoets voor aan- en uitbouwen. Buiten de terughoudend beheerde gebieden staat er: "hoogstens één aan- of uitbouw per gevel op minimaal 1,00 m achter de voorgevelrooilijn". Een erker voor de voorgevel voldoet daar niet aan. Zo'n aanvraag gaat naar de commissie, die ook de gebieds- en objectcriteria gebruikt. Aan de voorkant vraagt de sneltoets verder ramen en een plat dak.
In de gebiedscriteria van twee gebieden, waaronder Roomburg, staat dat uitbreidingen "zoals erkers en dakkapellen" bij voorkeur per woningtype gelijk worden uitgevoerd.
Dordrecht
Ook in de Welstandsnota Dordrecht 2021 staat bij de sneltoets voor aanbouwen: "de aanbouw wordt tenminste 1,00 m. achter de voorgevelrooilijn geplaatst". Een erker voor de gevel past daar niet in en wordt beoordeeld aan de hand van de basis- en gebiedscriteria. Gevels van een aanbouw die naar de straat gericht zijn, hebben volgens de sneltoets minstens 20% gevelopeningen.
In het gebiedstype Historische Linten en Kernen beschrijft de nota de bestaande situatie zo: "Aanbouwen in de vorm van erkers en serres zijn ondergeschikt aan de hoofdmassa en vaak redelijk transparant."
Bronnen
- Gemeente Rotterdam, Welstandsnota Rotterdam 2025
- Gemeente Den Haag, Nota omgevingskwaliteit Den Haag 2025 (geldend van 29-01-2026)
- Gemeente Den Haag, Nota omgevingskwaliteit
- Gemeente Leiden, Welstandsnota Leiden 2022 (geldend van 24-04-2024)
- Gemeente Dordrecht, Welstandsnota Dordrecht 2021, criteria kleine bouwwerken
- Gemeente Dordrecht, Welstandsnota Dordrecht 2021, criteria Historische Linten en Kernen
Laatst gecontroleerd op 13 november 2026.
